Osteoporosis living patient overview

Genel Bakış

Osteoporoz, kemiklerin zamanla zayıflaması ve kırılgan hale gelmesidir. Bu durum, kemik yoğunluğunun azalması sonucu ortaya çıkar ve kemiklerin kolayca kırılmasına yol açabilir.

Evet, osteoporoz dünya genelinde milyonlarca insanı etkileyen yaygın bir kemik hastalığıdır.

Özellikle 50 yaş üstü kadınları etkiler ancak erkeklerde ve genç bireylerde de görülebilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Osteoporoz genellikle erken dönemde belirti vermez. İlerlediğinde sırt ağrısı, boyda kısalma, kamburlaşma, kolayca oluşan kemik kırıkları gibi belirtiler ortaya çıkabilir.

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda nadir görülür. Juvenil osteoporoz denilen özel bir tipte kemik ağrısı, yürüme zorluğu ve kırıklar olabilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda sıkça düşmeye bağlı kalça, el bileği veya omurga kırıkları görülür.

Nedenler

Ana nedenler

• Kemik yoğunluğunun yaşla birlikte doğal olarak azalması
• Menopoz sonrası östrojen seviyesinin düşmesi
• Yetersiz kalsiyum ve D vitamini alımı
• Hareketsiz yaşam tarzı
• Sigara ve aşırı alkol tüketimi

Risk faktörleri

• Kadın cinsiyet
• İleri yaş
• Ailede osteoporoz öyküsü
• Düşük vücut ağırlığı
• Bazı ilaçlar (kortikosteroid gibi)
• Kronik hastalıklar (romatoid artrit, diyabet gibi)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Ani başlayan şiddetli sırt ağrısı
• Düşme sonrası kemikte kırık şüphesi

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• 50 yaşından sonra rutin kemik taraması yaptırmak
• Menopoz döneminde doktora danışmak
• Ailede osteoporoz öyküsü varsa erken tetkik yaptırmak

Tanı

Doktorunuz tıbbi geçmişinizi alır, fizik muayene yapar ve kemik yoğunluğu ölçümü (DXA testi) gibi testler isteyebilir.

Yapılabilecek testler

• Kemik yoğunluğu ölçümü (DXA taraması)
• Kan testleri (kalsiyum, D vitamini seviyeleri)

Randevunuzda neler beklenir

Tanı süreci genellikle ağrısızdır ve kısa sürer. DXA taraması sırasında yatarken bir cihaz kemiklerinizi tarar.

Tedavi

Osteoporoz tedavisinde amaç kemik kaybını yavaşlatmak, kemik yoğunluğunu korumak ve kırık riskini azaltmaktır.

Evde kişisel bakım

• Düzenli egzersiz yapın (yürüyüş, dans, ağırlık kaldırma gibi)
• Kalsiyum ve D vitamini açısından zengin beslenin
• Sigara içmeyin, alkol tüketimini sınırlandırın
• Düşmeleri önlemek için evinizde güvenlik önlemleri alın

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz kemik kaybını yavaşlatan veya kemik oluşumunu artıran ilaçlar reçete edebilir. Bunlar genellikle ağızdan alınan haplar veya enjeksiyonlar şeklindedir. Tedaviye başlamadan önce doktorunuzla yan etkileri mutlaka konuşun.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Ciddi kırıklar (özellikle kalça kırığı) durumunda cerrahi müdahale gerekebilir. Ancak çoğu vaka ilaç ve yaşam tarzı değişiklikleri ile yönetilir.

Bu durumla yaşamak

Osteoporoz teşhisi konduğunda günlük yaşamınızda bazı değişiklikler yapmanız gerekebilir. Düşme riskini azaltmak için evinizde takılıp düşmeye neden olabilecek eşyaları kaldırın, iyi aydınlatma sağlayın.

Yaşam tarzı ipuçları

• Dengeli beslenme
• Düzenli fiziksel aktivite
• Sigara ve alkolden uzak durma
• Düşme önleyici önlemler

Diyet ve egzersiz

Kalsiyum açısından zengin besinler tüketin: süt, yoğurt, peynir, yeşil yapraklı sebzeler, badem. D vitamini için güneş ışığından yararlanın veya takviye alın. Yürüyüş, merdiven çıkma, hafif ağırlık egzersizleri kemiklere iyi gelir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Osteoporoz, kırık korkusu ve günlük aktivitelerde kısıtlamalar nedeniyle kaygıya yol açabilir. Bu duygular normaldir; doktorunuz veya bir destek grubuyla konuşmak rahatlatıcı olabilir.

Önleme

Tamamen önlenemese de sağlıklı yaşam alışkanlıkları ile kemik kaybı yavaşlatılabilir ve kırık riski azaltılabilir.

Aşılar

Grip ve zatürre aşıları gibi aşılar, düşme sonrası enfeksiyon riskini azaltmak için önerilebilir.

Tarama programları

50 yaş üstü kadınlara ve risk grubundaki kişilere kemik yoğunluğu taraması önerilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kırıklar (özellikle kalça, omurga ve el bileği kırıkları)
• Kronik ağrı
• Boy kısalması ve duruş bozukluğu (kamburluk)
• Hareket kısıtlılığı

Uzun vadeli görünüm

Osteoporoz tedavi edilebilir bir hastalıktır. Erken teşhis ve uygun tedavi ile kırıkların çoğu önlenebilir, kemik sağlığınız korunabilir ve aktif bir yaşam sürdürebilirsiniz.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.