Sinusitis patient overview

Genel Bakış

Sinüzit, yüz kemiklerinizin içindeki hava dolu boşlukların (sinüslerin) iltihaplanmasıdır. Bu iltihaplanma genellikle bir enfeksiyon veya alerji sonucu oluşur ve sinüslerin şişmesine, tıkanmasına neden olur.

Evet, sinüzit oldukça yaygındır. Her yıl birçok kişi sinüzit belirtileri yaşar. Özellikle soğuk algınlığı ve grip mevsimlerinde daha sık görülür.

Sinüzit her yaştan insanı etkileyebilir. Ancak alerjisi olanlar, bağışıklık sistemi zayıf olanlar ve sigara içenler daha yüksek risk altındadır. Çocuklarda da sık görülür, özellikle kreş veya okul çağındaki çocuklar.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Burun tıkanıklığı veya akıntısı (yeşil veya sarı renkli olabilir)
• Yüzde, özellikle alın, yanaklar ve göz çevresinde ağrı veya basınç hissi
• Baş ağrısı
• Diş ağrısı (üst dişlerde)
• Koku alma duyusunda azalma
• Öksürük (genellikle geceleri artar)
• Yorgunluk ve genel bir rahatsızlık hissi

Çocuklarda belirtiler

• Burun akıntısı (genellikle 7-10 günden uzun sürer)
• Gündüzleri artan öksürük
• Ateş (38 derece ve üzeri)
• Huysuzluk, iştahsızlık
• Kulak ağrısı şikayeti

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yüz ağrısı yerine daha çok baş ağrısı ve yorgunluk ön planda olabilir
• Koku kaybı daha belirgin olabilir
• Öksürük ve boğaz tahrişi sık görülür
• Ateş daha az belirgin olabilir

Nedenler

Ana nedenler

• Virüsler (çoğunlukla soğuk algınlığı virüsleri)
• Bakteriler (sinüslerde tıkanıklık ve iltihap oluştuğunda)
• Alerjiler (alerjik rinit sinüs kanallarını tıkayabilir)
• Burun içindeki yapısal sorunlar (örneğin burun eti büyümesi veya sapmış burun kemiği)

Risk faktörleri

• Sık sık soğuk algınlığı geçirmek
• Alerjik rinit (saman nezlesi)
• Sigara içmek veya dumanına maruz kalmak
• Bağışıklık sistemini zayıflatan hastalıklar (diyabet, HIV gibi)
• Burun veya sinüs yapısında doğuştan gelen sorunlar

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Belirtiler şiddetli ise (yukarıdaki acil durum belirtileri)
• Yüksek ateş, titreme, şiddetli baş ağrısı
• Göz çevresinde şişlik, kızarıklık varsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Soğuk algınlığı belirtileri 7-10 günden sonra düzelmediyse veya kötüleştiyse
• Belirtiler hafif olsa da 3-4 haftadan uzun sürüyorsa
• Yılda 3-4'ten fazla sinüzit atağı geçiriyorsanız

Tanı

Doktorunuz tıbbi öykünüzü dinleyecek ve fizik muayene yapacaktır. Burnun içine bakmak için aydınlatıcı bir alet (otoskop) kullanabilir. Belirtilerinize ve muayene bulgularına göre tanı koyar.

Yapılabilecek testler

• Burun içinden örnek alınarak kültür yapılması (nadiren gerekir)
• Röntgen veya bilgisayarlı tomografi (BT) gibi görüntüleme yöntemleri (kronik veya karmaşık vakalarda)
• Alerji testleri (alerjik rinit düşünülüyorsa)

Randevunuzda neler beklenir

Doktorunuz size belirtilerinizi, ne kadar süredir devam ettiğini ve daha önce benzer durumlar yaşayıp yaşamadığınızı soracaktır. Burun ve yüzünüze hafifçe bastırarak ağrı olup olmadığını kontrol edebilir. Tanı genellikle muayene ile konur.

Tedavi

Tedavi, sinüzitin nedenine ve süresine bağlıdır. Amaç sinüslerin açılması, iltihabın azaltılması ve belirtilerin hafifletilmesidir.

Evde kişisel bakım

• Bol sıvı tüketin (su, bitki çayları)
• Tuzlu su ile burun yıkaması yapın (serum fizyolojik gibi)
• Sıcak buhar inhalasyonu uygulayın (sıcak duş veya buhar makinesi)
• Başınızı yüksekte tutarak uyuyun
• Dinlenin ve vücudunuzu yormayın

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, sinüzitin türüne ve şiddetine göre çeşitli tedavi seçenekleri önerebilir. Bunlar arasında tuzlu su spreyleri, burun açıcı spreyler (kısa süreli kullanım için), ağrı kesiciler, gerektiğinde antibiyotikler (bakteriyel enfeksiyon düşünülüyorsa) ve alerji ilaçları bulunabilir. İlaçları doktorunuzun önerdiği şekilde kullanın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Kronik veya tekrarlayan sinüzitlerde, ilaç tedavisinin yeterli olmadığı durumlarda ve burun içinde yapısal bir sorun varsa cerrahi seçenekler değerlendirilebilir. Sinüs cerrahisi genellikle endoskopik yöntemle yapılır ve sinüs kanallarını açar.

Bu durumla yaşamak

Sinüzit günlük yaşamınızı etkileyebilir. Belirtileri yönetmek için evde uygulayacağınız yöntemler işe yarayabilir. Ağrı ve basınç hissi olduğunda dinlenmek önemlidir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Sigara içmeyin ve dumanından uzak durun
• Alerjiniz varsa alerjenlerden kaçının
• Ellerinizi sık sık yıkayın
• Klima veya ısıtıcılardan gelen kuru havayı nemlendiriciyle dengeleyin
• Yeterli uyuyun ve stresten uzak durun

Diyet ve egzersiz

Sağlıklı ve dengeli beslenmek bağışıklık sisteminizi güçlendirir. Bol su içmek sinüslerin nemli kalmasına yardımcı olur. Hafif egzersizler (yürüyüş gibi) genel sağlığınız için faydalıdır, ancak baş ağrısı veya yüz ağrınız varsa dinlenmeyi tercih edin.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Kronik sinüzit, sürekli rahatsızlık hissi, yorgunluk ve uyku sorunları nedeniyle ruh halinizi olumsuz etkileyebilir. Bu durum normaldir. Kendinize karşı sabırlı olun ve belirtilerinizi yönetmek için destek alın.

Önleme

Tamamen önlemek mümkün olmasa da, bazı önlemler sinüzit riskini azaltabilir: Soğuk algınlığı ve gripten korunmak, alerji kontrolü, sigaradan uzak durmak.

Aşılar

Grip aşısı ve zatürre aşısı, sinüzite yol açabilecek enfeksiyonları önlemede yardımcı olabilir. Aşılar hakkında doktorunuzdan bilgi alın.

Tarama programları

Sinüzit için rutin bir tarama önerilmez. Ancak sık sinüzit geçiriyorsanız, doktorunuz altta yatan nedenleri araştırmak için testler isteyebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kronik sinüzit gelişmesi
• Sinüs enfeksiyonunun göz çevresine veya kafatasına yayılması (nadir)
• Menenjit veya beyin absesi gibi ciddi enfeksiyonlar (çok nadir)

Uzun vadeli görünüm

Sinüzitin çoğu türü tedavi ile iyileşir ve uzun vadede ciddi sorunlara yol açmaz. Akut sinüzit genellikle birkaç hafta içinde geçer. Kronik sinüzit daha uzun sürebilir ancak uygun tedavi ve yaşam tarzı değişiklikleriyle belirtiler kontrol altına alınabilir. Düzenli doktor takibi ve önerilere uymak önemlidir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.