Trichomoniasis

Genel Bakış

Trichomoniasis (trich-o-mo-NYE-uh-sis), kısaca 'trik' denir, cinsel yolla bulaşan bir enfeksiyondur. Buna neden olan şey çok küçük bir parazittir (tek hücreli bir canlı). Genellikle kadınlarda vajinayı, erkeklerde idrar yolunu etkiler. Tedavi edilebilir bir hastalıktır.

Evet, oldukça yaygındır. Dünyada her yıl milyonlarca kişi bu enfeksiyonu kapar. Türkiye'de de sık görülen cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlardan biridir. Ancak çoğu kişi belirti vermediği için tam sayı bilinmemektedir.

En çok cinsel olarak aktif kadınlar ve erkekler etkilenir. Kadınlarda belirtiler daha sık görülür. Her yaşta görülebilir, ancak genç yetişkinlerde daha yaygındır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Kadınlarda: sarı-yeşil renkli, köpüklü ve kötü kokulu vajinal akıntı
• Kadınlarda: vajinal kaşıntı, yanma ve tahriş
• Kadınlarda: idrar yaparken veya cinsel ilişki sırasında ağrı
• Erkeklerde: genellikle belirti yoktur, bazen idrar yaparken yanma veya hafif akıntı olabilir

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda çok nadirdir, ancak cinsel istismar durumunda görülebilir.
• Belirtileri yetişkinlerle benzer: akıntı, kaşıntı, idrar yaparken ağrı.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda belirtiler benzerdir, ancak menopoz sonrası vajinal kuruluk veya idrar yolu enfeksiyonu ile karıştırılabilir.
• Erkeklerde belirti yoksa prostat sorunlarıyla karışabilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Trichomonas vaginalis adlı bir parazitin neden olduğu bir enfeksiyondur.
• En sık bulaşma yolu, enfekte bir kişiyle korunmasız vajinal cinsel ilişkidir.
• Nadiren oral veya anal seks yoluyla da bulaşabilir.
• Islak havlu, mayo veya tuvalet kapağı gibi cansız yüzeylerden bulaşma kanıtlanmamıştır.

Risk faktörleri

• Birden fazla cinsel partnerinin olması
• Prezervatifsiz cinsel ilişki
• Daha önce cinsel yolla bulaşan bir enfeksiyon geçirmiş olmak
• Cinsel yolla bulaşan enfeksiyonların yaygın olduğu bir bölgede yaşamak

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Yukarıda acil ve acil olmayan belirtilerden herhangi biri varsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Belirti olmasa bile, riskli bir cinsel temastan sonra (örneğin prezervatifsiz ilişki) bir sağlık kuruluşuna başvurun.
• Cinsel partnerinizde trikomoniyaz teşhisi konduysa, sizde belirti olmasa bile mutlaka kontrol olun.
• Düzenli cinsel sağlık kontrolleri sırasında doktorunuza danışın.

Tanı

Doktorunuz belirtilerinizi dinledikten ve fizik muayene yaptıktan sonra bir örnek alarak laboratuvarda inceler. Kadınlarda vajinal sürüntü, erkeklerde idrar örneği alınabilir.

Yapılabilecek testler

• Mikroskop altında inceleme: Alınan örnekte parazitin hareket edip etmediğine bakılır.
• Kültür testi: Örnek özel bir ortamda bekletilir ve parazitin üreyip üremediğine bakılır.
• NAAT testi: Daha hassas bir testtir, parazitin genetik materyalini arar.

Randevunuzda neler beklenir

Muayene genellikle kısa sürer ve ağrısızdır. Vajinal sürüntü hafif bir rahatsızlık verebilir. Sonuçlar birkaç gün içinde çıkar. Doktorunuz size test sonucunu ve tedaviyi anlatacaktır.

Tedavi

Trikomoniyaz, doktorunuzun reçete edeceği ağızdan alınan antibiyotiklerle tedavi edilir. Paraziti öldüren bu ilaçlar genellikle tek doz veya kısa süreli kullanılır. Tedavi sırasında cinsel ilişkiden kaçınılmalı ve partneriniz de mutlaka tedavi olmalıdır, aksi halde yeniden bulaşma olabilir.

Evde kişisel bakım

• Tedavi boyunca ve ilaç bitene kadar cinsel ilişkiye girmeyin.
• Tedavi sonrası tekrar bulaşmayı önlemek için partneriniz de tedavi olana kadar prezervatif kullanın.
• Kişisel hijyene dikkat edin, pamuklu iç çamaşırı tercih edin.
• Vajinal duş yapmayın, bu enfeksiyonu kötüleştirebilir.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz ağızdan alınan bir antibiyotik reçete edecektir. Genellikle tek doz yeterlidir, ancak bazen daha uzun süreli kullanım gerekebilir. İlacın adını ve dozunu doktorunuz belirleyecektir. Tedaviye başladıktan sonra belirtiler genellikle birkaç gün içinde geçer, ancak ilacı tam olarak bitirmek önemlidir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Trikomoniyaz tedavisinde cerrahi gereksizdir. İlaç tedavisi yeterlidir.

Bu durumla yaşamak

Tedavi sonrası normal hayatınıza dönebilirsiniz. Belirtiler birkaç günde geçer. Tekrar bulaşmayı önlemek için cinsel ilişkide prezervatif kullanmaya devam edin. Düzenli cinsel sağlık kontrollerinizi ihmal etmeyin.

Yaşam tarzı ipuçları

• Cinsel ilişkide her zaman prezervatif kullanın.
• Partnerinizle enfeksiyon hakkında açıkça konuşun.
• Cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar için düzenli test yaptırın.
• Sigara ve aşırı alkol bağışıklık sistemini zayıflatabilir, bunlardan kaçının.

Diyet ve egzersiz

Özel bir diyet veya egzersiz gerekmez. Sağlıklı beslenme ve düzenli egzersiz bağışıklık sisteminizi güçlendirmeye yardımcı olur.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Cinsel yolla bulaşan bir enfeksiyon teşhisi almak utanç, suçluluk veya kaygı yaratabilir. Bu çok normaldir. Unutmayın ki trikomoniyaz tedavi edilebilir bir hastalıktır ve sadece bir sağlık sorunudur, kişiliğinizle ilgili değildir. Partnerinizle açık iletişim kurmak ve gerekirse bir psikologdan destek almak faydalı olabilir.

Önleme

Evet, trikomoniyazdan korunmak mümkündür. En etkili yöntem, her cinsel ilişkide doğru ve düzenli prezervatif kullanmaktır. Cinsel partner sayısını sınırlamak ve karşılıklı tek eşli bir ilişki de riski azaltır.

Aşılar

Trikomoniyaz için bir aşı bulunmamaktadır.

Tarama programları

Cinsel olarak aktif olan kişilerin yılda en az bir kez cinsel yolla bulaşan enfeksiyon taraması yaptırması önerilir. Özellikle yeni bir partnerle korunmasız ilişkiye girenler veya birden fazla partneri olanlar düzenli test yaptırmalıdır. Türkiye'de Aile Sağlığı Merkezleri ve devlet hastaneleri bu testleri yapmaktadır.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• HIV gibi diğer cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlara yakalanma riskini artırır.
• Kadınlarda pelvik inflamatuar hastalık (PIH) adı verilen rahim, yumurtalık ve tüplerde iltihaplanmaya yol açabilir.
• Hamile kadınlarda erken doğum, düşük doğum ağırlığı veya enfeksiyonun bebeğe geçmesine neden olabilir.
• Erkeklerde prostat iltihabına (prostatit) nadiren yol açabilir.

Uzun vadeli görünüm

Tedavi edilmeyen trikomoniyaz ciddi sorunlara yol açabilse de, erken teşhis ve uygun tedavi ile tamamen iyileşir. Çoğu kişi tedaviden sonra hiçbir kalıcı etki yaşamaz. Düzenli kontroller ve korunma yöntemleriyle bir daha enfeksiyon kapmamak mümkündür.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.