IgA nephropathy

Gambaran keseluruhan

IgA nefropati (disebut 'eye-gee-ay nef-ro-pa-ti') ialah sejenis penyakit buah pinggang yang berlaku apabila protein yang dipanggil IgA terkumpul di dalam buah pinggang. IgA ialah protein yang biasanya membantu tubuh melawan kuman. Apabila terlalu banyak IgA tertumpuk di buah pinggang, ia boleh menyebabkan keradangan dan akhirnya merosakkan buah pinggang. Penyakit ini juga dikenali sebagai penyakit Berger.

Ya, IgA nefropati adalah antara penyakit buah pinggang yang paling biasa di seluruh dunia, terutamanya di kalangan orang Asia dan kulit putih. Di Malaysia, ia juga sering dikesan.

Ia paling kerap menyerang lelaki dewasa muda berumur antara 20 hingga 30 tahun, tetapi boleh berlaku pada sesiapa sahaja tanpa mengira umur atau jantina. Kanak-kanak dan orang tua juga boleh mendapatnya, tetapi lebih jarang.

Gejala

Gejala biasa

• Air kencing berwarna merah atau coklat (hematuria) - ini adalah tanda yang paling biasa.
• Air kencing berbuih (tanda protein dalam kencing).
• Bengkak pada kaki, buku lali, atau muka (edema) akibat penahanan air.
• Tekanan darah tinggi.

Gejala pada kanak-kanak

• Kanak-kanak selalunya hanya menunjukkan air kencing merah atau coklat, terutamanya selepas demam atau jangkitan.
• Bengkak mungkin kurang ketara berbanding orang dewasa.

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Tekanan darah tinggi dan bengkak lebih kerap berlaku.
• Penyakit ini mungkin lebih cepat menjadi teruk pada orang tua.

Punca

Punca utama

• Punca sebenar IgA nefropati tidak diketahui. Ia dipercayai berlaku apabila sistem imun menghasilkan terlalu banyak protein IgA, dan protein ini tersumbat di dalam buah pinggang.
• Keturunan juga memainkan peranan - penyakit ini sering berlaku dalam keluarga yang sama.

Faktor risiko

• Jangkitan saluran pernafasan atau perut baru-baru ini.
• Sejarah keluarga yang menghidap IgA nefropati atau penyakit buah pinggang lain.
• Penyakit autoimun lain, seperti lupus atau penyakit seliak.
• Bangsa Asia atau kulit putih.

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Jika anda nampak darah dalam air kencing, terutamanya selepas jangkitan.
• Jika anda mengalami bengkak pada kaki atau muka yang tidak hilang.
• Jika tekanan darah anda tiba-tiba tinggi.

Buat temujanji rutin jika:

• Jika anda rasa selalu letih, atau air kencing anda berbuih.
• Jika anda ada sejarah keluarga yang menghidap IgA nefropati atau kegagalan buah pinggang.

Diagnosis

Diagnosis IgA nefropati biasanya disahkan melalui biopsi buah pinggang - iaitu mengambil sampel kecil tisu buah pinggang untuk diperiksa di bawah mikroskop.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Ujian air kencing (urin) - untuk mengesan darah dan protein.
• Ujian darah - untuk memeriksa fungsi buah pinggang (kreatinin) dan tahap protein.
• Biopsi buah pinggang - untuk mengesahkan kehadiran IgA dalam buah pinggang.

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Proses diagnosis bermula dengan pemeriksaan fizikal dan ujian air kencing. Jika ada tanda-tanda penyakit buah pinggang, doktor akan mencadangkan biopsi. Biopsi dilakukan di hospital dengan bius tempatan, dan anda boleh pulang pada hari yang sama atau keesokan hari.

Rawatan

Rawatan IgA nefropati bergantung kepada keparahan penyakit. Matlamat utama adalah untuk melambatkan kerosakan buah pinggang dan mengawal gejala.

Penjagaan diri di rumah

• Kawal tekanan darah anda dengan kerap memantaunya di rumah.
• Kurangkan pengambilan garam untuk mengawal bengkak dan tekanan darah.
• Berhenti merokok dan hadkan alkohol.
• Amalkan diet yang sihat untuk buah pinggang - rendah protein, garam, dan fosforus.

Rawatan perubatan

Doktor mungkin menetapkan ubat untuk menurunkan tekanan darah, mengurangkan protein dalam kencing, dan melambatkan kerosakan buah pinggang. Ubat-ubat ini termasuk perencat ACE atau ARB (penyekat reseptor angiotensin). Bagi kes yang lebih teruk, doktor mungkin menggunakan ubat steroid atau ubat imunosupresan (menekan sistem imun). Keputusan rawatan harus dibincangkan dengan pakar buah pinggang (nefrologi).

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Jika penyakit menyebabkan kegagalan buah pinggang tahap akhir, rawatan seperti dialisis (cuci buah pinggang) atau pemindahan buah pinggang mungkin diperlukan. Ini hanya berlaku dalam kes yang teruk.

Hidup dengan keadaan ini

Anda perlu menjalani pemeriksaan berkala dengan doktor untuk memantau tekanan darah dan fungsi buah pinggang. Kebanyakan orang dengan IgA nefropati boleh menjalani kehidupan yang normal dengan pengurusan yang baik.

Tip gaya hidup

• Kekal aktif secara fizikal dengan senaman ringan seperti berjalan kaki.
• Kawal berat badan untuk mengurangkan tekanan pada buah pinggang.
• Jangan mengambil ubat tahan sakit seperti ibuprofen atau aspirin tanpa nasihat doktor, kerana ia boleh merosakkan buah pinggang.

Diet dan senaman

Ikuti diet yang disarankan oleh pakar diet, biasanya rendah garam, protein, dan makanan yang tinggi fosforus. Senaman sederhana seperti berjalan, berbasikal, atau berenang membantu mengekalkan kesihatan jantung dan buah pinggang.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Hidap penyakit buah pinggang kronik boleh menyebabkan tekanan, kebimbangan, atau kemurungan. Jangan malu untuk berkongsi perasaan dengan keluarga atau mendapatkan bantuan kaunseling.

Pencegahan

Tiada cara yang pasti untuk mencegah IgA nefropati, tetapi mengawal faktor risiko seperti jangkitan dan tekanan darah boleh membantu mengurangkan risiko atau melambatkan penyakit.

Vaksin

Vaksinasi seperti vaksin influenza dan pneumokokus disarankan untuk mencegah jangkitan yang boleh memburukkan lagi penyakit. Bincangkan dengan doktor anda tentang vaksin yang sesuai.

Program saringan

Saringan tidak dilakukan secara rutin, tetapi jika anda mempunyai ahli keluarga yang menghidap IgA nefropati, berbincanglah dengan doktor tentang ujian air kencing secara berkala.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Kegagalan buah pinggang kronik - buah pinggang tidak lagi dapat berfungsi dengan baik.
• Tekanan darah tinggi yang sukar dikawal.
• Penyakit jantung dan saluran darah.

Pandangan jangka panjang

Kebanyakan orang dengan IgA nefropati mempunyai masa depan yang baik, terutamanya jika dikesan awal dan dirawat. Ramai yang hidup bertahun-tahun tanpa masalah besar. Dengan rawatan moden, perkembangan penyakit boleh diperlahankan. Walaupun sesetengah pesakit akhirnya memerlukan dialisis atau pemindahan, ramai yang terus menjalani kehidupan yang aktif dan bermakna.

Cari sokongan

Organisasi antarabangsa

• National Kidney Foundation (NKF) ↗
• IgA Nephropathy Foundation ↗

Organisasi tempatan

• Persatuan Nefrologi Malaysia ↗ · Malaysia
• Yayasan Bu Pinggang Malaysia (National Kidney Foundation of Malaysia) ↗ · Malaysia

Talian bantuan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.